Odczyn gleby: metoda z zastosowaniem elektrody chinhydronowej z półogniwem kalomelowym i elekrody szklanej cz III

Ponieważ niekiedy elektrody po dłuższym czasie używania dają błędne wyniki, należy je sprawdzać za każdym razem, gdy mają być użyte, oznaczając pH dwu różnych roztworów buforowych. Jeśli stwierdzi się, że nie wykazują one pełnej różnicy potencjałów, należy je odrzucić. Zewnętrzny trzon elektrody należy utrzymywać w stanie suchym i czystym, gdyż w przeciwnym razie prąd upływający przez trzonek, spowoduje obniżenie potencjału, szczególnie w roztworach o wysokim pH.
Potencjometr lampowy. Do pomiarów nadaje się każdy z aparatów spotykanych w handlu, włącznie z elektrometrem lampowym. Większość aparatów obecnie jest tak zbudowana, że daje odczyty albo w mili woltach, albo wprost w jednostkach pH. W tym ostatnim przypadku wpływ temperatury eliminuje się automatycznie przy kalibracji aparatu. Akumulator o dużej pojemności, utrzymany w dobrym stanie, jest zasadniczym warunkiem zapewnienia stałości obwodu potencjometru.
Izolacja i ekranizacja. Szczególną uwagę należy poświęcić izolacji ujemnej elektrody kalomelowej. Przewód elektryczny od niej do potencjometru musi być możliwie jak najkrótszy i nie powinien stykać się z żadnym innym przedmiotem. Końcówka na potencjometrze jest odpowiednio izolowana, ale pół- ogniwo kalomelowe powinno być podtrzymywane w uchwycie za pomocą tulejki z bursztynu. W tym miejscu ani ebonit, ani bakelit nie stanowią wystarczającej izolacji. Izolację należy utrzymywać w czystości i chronić od wilgoci. Dla wszystkich innych części obwodu wystarcza normalna izolacja.
Przy użyciu elektrod o oporności mniejszej niż 10 megaomów ekranizacja zazwyczaj nie jest konieczna, ale jeśli się chce, można przymocować do stołu laboratoryjnego pod potencjometrem i naczyniami elektrodowymi uziemiony arkusz blachy. Elektrody o wysokiej oporności mają większe wymagania tak co do izolacji, jak i co do ekranizacji.
Na rysunku 2 pokazano najbardziej odpowiednie ustawienie zestawu elektrod. Potencjometr należy skalibrować jak zwykle na ogniwo Westona. Wówczas należy zestawić i skalibrować układ elektrod w następujący sposób: napełnić elektrodę szklaną świeżym roztworem Veibeła, po czym oczyścić i osuszyć jej zewnętrzny trzon skrawkiem bibuły. Następnie opłukać banieczkę elektrody roztworem buforowym o pH około 6, tym samym, który ma być użyty do kalibracji, i wstawić elektrodę do małej zlewki, zawierającej tenże roztwór buforowy. Przy zestawie elektrody kalomelowej ustawić wszystkie krany tak, aby były one otwarte i łączyły ze zbiorniczkami z chlorkiem potasu. Na chwilę zluźnić szlifowany kapturek szklany w ten sposób, by spłynęły 2 lub 3 krople roztworu chlorku potasu i zwilżając szlifowaną powierzchnię spowodowały połączenie się na niej cieczy. Osuszyć dolne końce małym skrawkiem bibuły i zamknąć dolne krany celem zapobiegnięcia przypadkowemu wyciekaniu roztworu chlorku potasu. Następnie ustawić zlewkę i elektrodę szklaną tak, aby koniec ujemnej elektrody kalomelowej zanurzył się pod powierzchnią roztwffiru Veibela, a elektroda szklana i szlifowy kapturek szklany elektrody kalomelowej znalazły się tuż pod powierzchnią roztworu buforowego. Pod zlewką umieścić bloczek drewniany lub parafinowy, celem podtrzymania jej w obranym położeniu. Ustawić tak skalę pH w potencjometrze, aby odpowiadała znanej wartości roztworu buforowego i kalibrować aparat zgodnie z dołączonymi do niego wskazówkami. Sprawdzić kalibrację najpierw na dwu porcjach tego samego roztworu buforowego, a następnie na innym roztworze buforowym o pH około 8.

tagi: , , , ,